KLON ANAÇLARI ve ÖZELLİKLERİ

M.9

Orijinal Malling serilerinden bodur bir anaçtır.(bilinen tipleri Type IX, EM IX, EM 9, M.9 EMLA ve Jaune de Metz). M.9 EMLA klonu M.26 dan yaklaşık %35 daha küçük bir ağaç üretir (Ağaç büyüklüğü M.26=100 ise M.9 EMLA=65). Bugün tepe daldırması ile kolay üretmek için seleksiyon ve orijinal virüslerini ısıtma uygulaması ile klondan ayırmak için M.9un birçok yan klonu mevcuttur. Çeşide göre değişen bodurluk derecesinde klonlar bir dereceye kadar değişime uğrar ama tüm ağaç üretimleri M.26dan daha küçük ve M.27den daha büyüktür. Virüslü olan orijinal M.9 klonu virüssüz M.9 EMLA dan yaklaşık %30 daha küçük bir ağaç oluşturur. M.9 üzerine aşılı ağaçlar 2,7 m.yi geçmez ve çöğür üzerine aşılı olanların %20-40ı kadar olur. Fransız Pajam 2 (cepiland) kısmen kuvvetli, pajam 1(lancep) ve Hollandanın NAKB T337 orta ve Fleuren 56 daha az kuvvetli bir klondur.

M.9 çok erkenci ve yüksek mahsul verimine sahiptir. Anacın meyve büyüklüğüne etkisi küçük olmakla beraber bazı denemelerde M.9 diğer anaçlardan biraz daha büyük meyve iriliği oluşturur. Tepe daldırması ile üretmek nispeten zordur. Biraz kök sürgünü (toprak altı) verir ama Mark ve M.26dan daha azdır ve birkaç toprak üstü sürgün(piç) üretir. M.9 kök boğazı çürüklüğüne çok dayanıklı ama ateş yanıklığı ve elma pamuklu bitine hassastır. Polonya ve Sovyet Rusya gibi çok düşük kış sıcaklıklarında M.9 düşük sıcaklık(don) zararı gösterir. Bununla birlikte, kuzey Amerika'daki çoğu meyve yetişen alanlarda zararlanma daha az görülür ve kışa dayanım ihtiyacı dikkate alınarak geniş bir şekilde M.7 dikilen alanlardan daha fazla zararlanma göstermez. M.7 yetiştiriciliğinin başarılı olduğu alanlarda M.9un kışa dayanımı yeterli görünmektedir.

M.9 dünya yüzeyinde çok yaygın olarak diklen bir anaçtır. Bu anaçla sık dikim meyve bahçesi yapmak mümkündür. Batı Avrupa'da dikilen tüm ağaçların %90ının üzerinde M.9 kullanılır. Kuzey Amerikanın muhtelif meyve alanlarında sık dikim meyve bahçesinde M.9un popülaritesi artıyor.

M.26

M.9 x M.16 melezlenmesi sonucu 1959da East Malling tarafından ortaya çıkarılan bodur bir anaçtır. M.26; M.7 den yaklaşık %25 daha küçük ve M.9 EMLA dan yaklaşık %50 daha büyük bir ağaç üretir. (Ağaç büyüklüğü M9 EMLA=100, ise M.26=150). M.26 EMLA ısıtma uygulanmış virüssüz klondur, orijinal M.26 klonu büyüklüğüne benzer ağaçlar üretir. M.9dan daha az erkenci olmasına rağmen M.26 da erkencidir. Bazı durumlarda M.26 üzerindeki ağaçlar serbest olarak (desteksiz) ayakta kalabilir. Bununla birlikte özellikle erken ürün vermesi isteniyorsa merkezi liderli budamaya yardım için ve kırılma veya eğilmeyi önlemek için M.26 ağaçlarına destek vermek tedbirdir.

M.26 kök sürgünü vermez. Toprak hattı ve göz bileşimi arasındaki anaç gövdesi üzerinde toprak yüzeyi sürgünü (piç) yaygındır. Bu nedenle aşı noktası toprak hattına yakın yerleştirilmeli ama çeşidin kök meydana getirmemesi için toprak hattına oldukça yakın olamamalıdır. M.26 oldukça yüzeysel köklüdür ve kuraklıktan sakınmak için sulama idaresinde itinalı bakımda yarar vardır. Ağır ve drenajı kötü yerler için uygun değildir. Kök boğazı çürüklüğü probleminden açık ve nemli topraklarda fazla sulama yapmaktan kaçınılmasına rağmen M.26 kök boğazı çürüklüğüne orta hassastır. Kış şartlarına M.9 ve M.7den daha iyi dayanan bir anaçtır ve kışa dayanımı P.22, P.2 ve O.3e kışa dayanımı benzerdir. M.26 tepe daldırması ile M.9dan daha iyi üretilir. Odun çeliği ve yeşil çelikle kolaylıkla çoğaltılır.

M.26 Kanada ve Amerika Birleşik Devletlerinde geniş bir şekilde yetiştirilen bodur bir anaçtır. M.9un daha bodur olması ve sık dikime daha uygun olması nedeniyle Avrupa'da yaygın olarak kullanılmamaktadır. Kuzey Amerika'da ki çoğu meyve alanlarında M.9un meyve bahçelerinde daha sık dikimi arttırması nedeniyle M.26 itibarını kaybetmektedir.

MM.106

Northern Spy ve M.1 melezidir. 1960’lar da sadece denemeler için tavsiye edilirken, sık dikime eğilimin artması ve verim yönünden iyi performans göstermesi sebebiyle hızla yaygınlaşarak kısa zamanda en popüler anaçlardan biri olmuştur. Çöğür anacının %50 si ve yaklaşık M.7 anacı kadar büyüklükte ağaç yapar. ABD ve İngiltere’de en çok kullanılan elma klon anacıdır. Üzerine aşılanan çeşit de meyveyi geç olgunlaştırır ve kök sürgünü oluşturmaz. Ağaçları hafif ve kuruca topraklarda daha küçük, iyi topraklarda daha büyük olur. Toprağa tutunumu iyidir, destek gerektirmez. Kök çürüklüğüne hassasiyeti M.26 ve M.7’ye benzer. MM.106 nemli topraklara hassastır. Genellikle iyi drenajlı topraklar için tavsiye edilir. Ateş yanıklığından etkilenmemiştir. Stoolbedle kolay çoğaltılır. Odun çeliği ve yeşil çelikle de kolayca köklenebilir. Elma pamuklu bitine dayanıklıdır. MM.106 hem spur tipler hem de kuvvetli gelişen çeşitler için uygun bir anaçtır. Üzerine yarı bodur gelişen çeşitler aşılandığında, ağaçlar hemen hemen M.9 üzerine aşılı kuvvetli gelişen çeşitler gibi küçük kalır. Üzerine kuvvetli gelişen çeşitler aşılandığında değişik doruk dallı (modifiye lider), yarı bodur gelişen çeşitler aşılandığında ise çam şekli (bir lider ve çok sayıda yan dal) terbiye sistemi önerilir.